Uzay tarımı için Türkiye’den önemli adım

Başlık: AY VE MARS’TA TARIMA YÖNELİK YENİ BİR ÇALIŞMA

Özet: Türkiye’den bir ekip, Ay ve Mars regolit simülantlarında bitki yetiştirme çalışmalarına odaklanıyor. “Ay ve Mars Regolit Simülantlarının Ekstremofit Öncül Bitkiler Kullanılarak Tarıma Elverişli Hale Getirilmesi ve Regolit Simülantlarında Yetiştirilen Bitkilerde Stres Yanıtlarıyla İlişkili Sinyal Yolaklarının Araştırılması” projesi kapsamında yapılan bu çalışmaların detayları haberimizde.

—

AY VE MARS’TA TARIMA YÖNELİK YENİ BİR ÇALIŞMA

Ay ve Mars gibi uzayların incelenmesi, insanlığın önemli hedeflerinden biri haline gelmiştir. Bu doğrultuda, Uzilday, Doç. Dr. Barış Uzilday ve EÜ Ziraat Fakültesi Bahçe Bitkileri Bölümü Dr. Öğretim Üyesi Tansel Kaygısız, “Ay ve Mars Regolit Simülantlarının Ekstremofit Öncül Bitkiler Kullanılarak Tarıma Elverişli Hale Getirilmesi ve Regolit Simülantlarında Yetiştirilen Bitkilerde Stres Yanıtlarıyla İlişkili Sinyal Yolaklarının Araştırılması” adlı proje ile dikkatleri üzerine çekiyor.

### TÜBİTAK Destekli Çalışmalar ve Regolit Simülantları

Yaklaşık 15 ay önce başlayan TÜBİTAK destekli çalışmalar kapsamında, ABD’den Ay ve Mars regolit simülantları getirildi. Bu simülantlar, yapı itibariyle gerçek gezegenlere oldukça benzer özelliklere sahiptir.

### Bitkilerin Yetiştirilmesi ve İyileştirme Süreci

Proje kapsamında, turpgiller familyasından olan **”schrenkiella parvula”**, **”arabis alpina”** ve **”noccaea sempervivum”** gibi bitkiler yüksek sıcaklık, ağır metal kirliliği, kuraklık ve tuzluluk gibi zorlu koşullarda yetiştirilerek regolitlerdeki metal ve tuz içeriğinin azaltılmasına yönelik iyileştirmeler sağlandı. Bu sürecin ardından domates yetiştirilme aşamasına geçildi.

### Ay ve Mars Tarımının Geleceği

Doç. Dr. Rengin Özgür Uzilday, insanlığın Ay ve Mars’ta koloni kurma hedefine dikkat çekerek, mikro yer çekimi ortamında bitki yetiştirmenin sınırlı koşullarda mümkün olduğunu vurguladı. Bu nedenle regolitlerde bitki yetiştirme çalışmalarının önemine değindi.

### Çalışmanın Devamı ve Hedefler

İlk aşamada ekstremofit bitkilerle regolitleri biyolojik olarak iyileştirmeyi hedefleyen ekip, domates yetiştirme aşamasına geçerek olumlu sonuçlar elde etti. Analizlerin devam edeceğini belirten uzmanlar, elde edilecek verilerin Ay ve Mars’ta tarımın önünü açacağını ifade etti.

Bu çalışmaların insanlığın uzaydaki geleceğine ışık tutacağı ve tarımın sınırlarını genişleteceği umulmaktadır.